Muzeum Wsi Słowińskiej w Klukach

Muzeum Wsi Słowińskiej w Klukach powstało w roku 1963 po to żeby zachować pamięć o Słowińcach. W Klukach Słowińcy już nie mieszkają, a ich potomkowie uznani za niemieckich mieszkańców “ziem odzyskanych”, wysiedlono po wojnie do Niemiec. Pozostało po nich tylko to muzeum na końcu drogi, gdzieś pomiędzy lasami, torfowiskami i jeziorami – pośrodku Słowińskiego Parku Narodowego.

Zarówno osada Kluki, jak i jej nazwa powstały późno, bo dopiero w XVIII wieku. Ale pierwsze chałupy nad jeziorem Łebsko, wraz z oborami i stodołami, pobudowane były pod koniec XVI wieku. Teren był niełatwy do życia, wiosenne pozimowe podtopienia na długie miesiące odcinały poszczególne domy od sąsiadów. Coraz bardziej rozbudowała się osada nadjeziorna, którą nazywano Klukami, prawdopodobnie od nazwiska Kleków, mieszkańców luźnych nadjeziornych zagród.

Z czasem osadnictwo rozszerzyło się również na niezamieszkane wcześniej grunty rozciągające się na południe od istniejącej już osady, a należące do pobliskich majątków Żelazo i Ciemino. W wyniku tego powstały nowe osiedla, które nazwano Klukami Żeleskimi i Klukami Ciemińskimidla odróżnienia od Kluk Smołdzińskich. Wspólną nazwę Kluki dla wszystkich osad nadano w trybie administracyjnym i traktowano je jako jedną wieś gminną z jednym sołtysem.

Gdy do tej osady na końcu świata dociągnięto brukowaną drogę, a później elektryczność – świat w Klukach się odmienił. Do połowy XX wieku Kluki znacznie zmieniły się pod względem zabudowy. Stare domy z drewna i gliny niejednokrotnie zastępowano nowymi, murowanymi; wyznaczono kilka działek w środku wsi, gdzie między innymi postawiono budynek przeznaczony na szkołę. Wszystkie domy stawiano równolegle do drogi, po obu jej stronach. Taki kształt wsi zachował się do dzisiaj.

Pas nadmorski po Łebę oraz wsie nad jeziorami Gardno i Łebsko pozostały na początku  XIX w. jedynymi obszarami, gdzie mówiono jeszcze po kaszubsku. A powszechnym od połowy XIX wieku określeniem kaszubskiej grupy ludności, zamieszkującej te tereny, stała się nazwa Słowińcy.

Nasilone procesy germanizacyjne doprowadziły w XIX wieku do likwidacji języka kaszubskiego również na tym terenie. Wyeliminowano go z życiu publicznego, później też codziennego; zaprzestano odprawiania nabożeństw w języku polskim i nauki kaszubskiego w szkołach. Po II wojnie światowej na terenie zamieszkałym przez Słowińców było już tylko kilka osób znający miejscowy język. Najtrwalsze okazało się nazewnictwo kaszubskie: zachowały się kaszubskie nazwy toni jezior, działek osadniczych, narzędzi i sprzętu rybackiego oraz rodowe nazwiska kaszubskie.

Po 1945 roku władze polskie potraktowały Słowińców jak niemieckich mieszkańców tych ziem. W latach 1945 – 1948 dokonywano masowych wysiedleń do Niemiec. Dopiero dzięki działaczom Polskiego Związku Zachodniego, znającym historię ludności słowińsko – kaszubskiej, wstrzymano akcję przesiedleńczą w Klukach i podjęto próbę polonizacji autochtonicznych mieszkańców wsi. Konflikty między napływającą ze wschodu ludnością polską a bardzo już zniemczonymi Słowińcami spowodowały jednak, iż ci drudzy nie chcieli pozostać w Polsce. Mimo prób mających zintegrować obie grupy, z upływem lat coraz więcej Słowińców domagało się zezwolenia na wyjazd do Niemiec. 

Słowińcy wytworzyli w swych dziejach właściwą sobie kulturę materialną, a Kluki były wsią, w której pozostało najwięcej pamiątek tej kultury, najwięcej przykładów budownictwa słowińskiego, najdłużej zachowały się tradycje słowińskie. Żeby zachować pamięć o Słowińcach w Klukach właśnie w 1963 roku, w jednej z zagród, zbudowanej w XIX wieku i zachowanej w miejscu pierwotnej lokalizacji, zorganizowano stałą ekspozycję prezentującą kulturę ludności zamieszkującej niegdyś wsie położone nad jeziorem Łebsko i Gardno. Muzeum się rozwijało, gdy w latach 7o-tych z Kluk wyjeżdzali “ostatni” Słowińcy. Obecnie na dziesięciohektarowym obszarze Muzeum Wsi Słowińskiej w Klukach stoi siedem zagród: z budynkami gospodarczymi, studniami, piecami chlebowymi i piwnicami – wszystko wtopione w żywą funkcjonującą wieś, po obu stronach uczęszczanej przez mieszkańców drogi.

Muzeum Wsi Słowińskiej w Klukach
Kluki 27
76-214 Smołdzino
tel. +48 (59) 846-30-20
fax. (59) 832-66-00

Muzeum Wsi Słowińskiej czynne jest przez cały rok. Dla zwiedzających muzeum jest czynne:

  • W sezonie – od 4 maja do 31 sierpnia: Poniedziałek (czynna tylko jedna zagroda) od 11.00 do 15.00 Wtorek – Niedziela (kasa czynna do 17.00) od 10.00 do 18.00
  • Od 1 września do 31 października: Poniedziałek (czynna tylko jedna zagroda) od 11.00 do 15.00, Wtorek – Niedziela (kasa czynna do 15.00) od 9.00 do 16.00
  • Od 1 listopada do 28 lutego: Poniedziałek nieczynne, Wtorek – (czynna tylko jedna zagroda) od 11.00 do 15.00, Środa - Niedziela od 9.00 do 16.00 (kasa czynna do 15.00)
  • Od 1 marca do 3 maja Poniedziałek (czynna tylko jedna zagroda) od 11.00 do 15.00, Wtorek – Niedziela (kasa czynna do 15.00) od 9.00 do 16.00

Galeria

Lokalizacja

Kategorie atrakcji

Pozostałe atrakcje turystyczne

Plaża w Rowach Plaża - szeroka, czysta, z dwoma wydzielonymi strzeżonymi letnimi kąpieliskami (kąpielisko Row...

Port morski Rowy położony jest na rzece Łupawie. Kutry miejscowych rybaków pływają z sygnaturą ROW na burcie. Port Rowy znajduje się ok. 35 km (19 NM) morzem na zachód od portu Łeba oraz 16 km (8 NM) na północny wschód od po...

Neoromański Kościół w Rowach Kościół w Rowach wybudowano w latach 1844-49, w stylu neoromańskim. Materiałem budowlanym były ciosane głazy, poc...

Żeby nie było prosto kanał ten choć niewielki jest podzielony na strefy wpływów: od morza do mostu drogowego – wody morskie, zarządza nimi Urząd Morski w Słupsku;opłaty: 1 miesiąc – ...

Jezioro Gardno o powierzchni 2469 ha i maksymalnej głębokości 2,6 m, jest jednym z największych przybrzeżnych jezior na polskim wybrzeżu. Położone blisko Rowów, na ...

Nad jeziorem Gardno w odległości ok 3 km od Rowów w kierunku Objazdy – znajduje się wieża widokowa udostępniona przez Słowiński Park Narodowy. To urocze miejsce z dala od hałasów cywilizacji. Warto rozejrze...

Rowy Historia Miejscowości Rowy to miejscowość o długiej historii - pierwsze wzmianki o niej pochodzą z 1282 roku. Znaleziska archeologiczne mogą świadczyć o tym, że wieś ...

Muzeum Wsi Słowińskiej w Klukach powstało w roku 1963 po to żeby zachować pamięć o Słowińcach. W Klukach Słowińcy już nie mieszkają, a ich potomkowie uznani za niemieckich mieszkańców ...

ROWY – JEZ. GARDNO – JEZ. DOŁGIE MAŁE – JEZ. DOŁGIE DUŻE – ROWYodległość: ok. 20 km – czas: ok. 3 godz. Szlak Trzech Jezior nie jest wytyczonym szlakiem rowerowym, ...

Baseny i aquaparki w okolicy Jeżeli pogoda nie rozpieszcza warto wybrać się na basen lub do aquaparku. W okolicy Rowów (do 25 kilometrów) znajduje się kilka obiektów.

Latarnia morska Czołpino Latarnia Czołpino jest najbardziej oddaloną od skupisk ludzkich tego rodzaju budowlą. Wybudowano ją w odległości około t...

Szlak czerwony Rowy – Łeba. Nadmorski pieszy czerwony szlak wiedzie przez całe wybrzeże Morza Bałtyckiego – odcinek z Rowów do

Zapraszamy do parku linowego w Rowach - 60 wspaniałych atrakcji dla dzieci, młodzieży i dorosłych. Trasa dziecięca:  - wysokość: 2m nad ziemią- poziom: ...

Łeba Łeba jest jedną z najchętniej odwiedzanych miejscowości wypoczynkowych w Polsce. Łeba położona jest m...

Jarosławiec JAROSŁAWIEC - miejscowość nadmorska położona na środkowym wybrzeżu, wśród sosnowych lasów, ...

Ustka Ustka atrakcyjnie usytuowana u ujścia rzeki Słupi, kiedyś nieduża wieś rybacka - dziś jest znanym i ce...

Poddąbie Poddąbie to maleńkie letnisko otoczone lasami, położone nad brzegiem Bałtyku między miejscowościami:

Słupsk od dawna był ważnym miejscem na szlaku prowadzącym ze Szczecina do Gdańska. Na miejscu brodu przez rzekę Słupię powstał gród. Powstanie miasta – lokację – datuje się na rok 1265 przez księcia gdańskiego Świ...

Dębina Dębina to nadbałtycka, maleńka wioska usytuowana w woj. pomorskim między Rowami a

chevron_left
chevron_right
serce Twoje ulubione obiekty 0